«Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz, Premio AELG ao mellor libro infantil e xuvenil

7 Maio 2012

Infantil,Premios,Xuvenil

Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz, foi elixido na noite do sábado Premio AELG ao mellor libro infantil e xuvenil durante a Cea das Letras que se celebrou en Santiago de Compostela.

Desde hai trinta e cinco anos, Damián traballa como operador de cabina no mellor cine da cidade. Cando recibe a noticia de que a sala vai desaparecer e que todos os empregados serán despedidos, a súa vida experimenta un cambio extraordinario que tamén afecta a Marga, a súa dona. Dun xeito progresivo, os seus corpos comezan a se volver transparentes, invisibles aos ollos das persoas que viven ao seu redor. Empregando recursos da novela fantástica e combinando o suspense cunha delicada melancolía, Fantasmas de luz fálanos dun dos grandes dramas contemporáneos: o da exclusión e a invisibilidade a que se ve sometida unha parte da sociedade. Fantasmas de luz tamén quere ser unha homenaxe ao cine, tanto ás vellas salas que foron esmorecendo como ás grandes películas que, sen ser a vida mesma, «axudan a entendela e enchen de esperanza o corazón».

«Fantasmas de luz», de Agustín Fernádez Paz: a novela dun cinéfilo. Crítica de Vicente Araguas

5 Marzo 2012

Críticas,Xuvenil

Vicente Araguas publicou unha recensión crítica de  Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz., nos xornais El Ideal Gallego, Diario de Ferrol, Diario de Arousa e Diario de Bergantiños.

 

Libro de transparencias

A nova entrega literaria de Agustñin Ferández Paz

 Obrigado a ler moitas veces (a crítica literaria é o que ten) cousas que non me apetecen nadiña, e nas que entro con tan pouca paixón como na augas dun río castelán en xaneiro, poño pedra branca o día en que veñen á miña mesa de traballo certos autores.

Deses que, seino ben, vanme garantir unhas horas xeitosas. Indepentemente de que o acabado das súas obras non sempre sexa perfecto, ou que polo medio delas rulen (ou rolen) grallas ou defectos (de estilo, de concepto, ide óptica!) que non terminen de convencemos.

Ora, eses autores aseguran concretos valores, un deles o da confortabilidade, moi aparentes¯ 0 que non son, segundo avanza “Fantasmas de luz” (Edicións Xerais, Vigo, 2011), os protagonistas da última novela de Agustín Fernández Paz, un dos autores que me prestan xa “de entrada”, e –a que logo­– por quen teño un evidente “fraquinho”. Por el e por Miguelanxo Prado, autor do marabilloso filme “De profundis”, co que compartín asfia estrea lisboeta, comprobando a extrema popularidade do Prado en Portugal, un país moi amante da banda deseriada.

E o conto é que Miguelanxo Prado é o ilustrador deste volumen, en tapa dura e demais, tan belamente maquetado e completo (como que insire ao remate as carátulas das películas da novela). Porque, dígase xa, esta é a novela escrita por un cinéfilo (como  antos rapaces da súa quinta, eu un deles, lástima fora) que aproveita a súa paixón para facer que a protagonice outro da nosa corda. Un tal Damián, proxeccionista nun cinema a piques de pechar pola voracidade especuladora da sociedade que nos arrodea. Capaz de criar soños, así os cinematográticos, para logo esnaquizalos.

E xa postos acontece que o bo de Damíán, xa no paro, compañeiro na folganza obrigada da súa dona, prexubilada, e esta deveñen tan pantasmais e transparentes como a caterva de seres da súa mesmac ondición que erran polas cidades de hoxe, els a fábula moderna, e aínda posmodernae scrita por Fernández Paz a propósito da nula “visibilidade” dos mora dores do tempo actual. Por suposto que a película de dames Whale, “0 homein visible”, e a novela homónimad, e Wells, están no relato de Agustín Fernández Paz, tan levián e claro como a historia mínima que decora. Na que percibín un fallo de memoria de Damián, cando sitúa a sfia chegada ao cine o 22 de outubro de 1973, cadrando cosa estrea no local de “0 exorcista”. Ah, mais esta película, por problemas de censura tardou en chegar a España.

Eu fun espectador dela pouco despois da súa estrea en Madrid. Días de setembro do 75. Concretamente o 27. E eu unía á sensación de arrepío que me causaba o filme unha magoa chea de carraxe porque ese día caeran foradadas polas balas, en Burgos Barcelona e Hoyo de Manzanares, as derradeiras vítimas mortais do franquismo. E iso si que non era cinema. Non.

Vicente Araguas

A literatura luminosa de Agustín Fernández Paz. Crítica de Armando Requeixo sobre «Fantasmas de luz»

28 Febreiro 2012

Críticas,Xuvenil

O crítico Armando Requeixo publicou nos xornais El Ideal Gallego, Diario de Ferrol, Diario de Arousa e Diario de Bergantiños unha recensión crítica sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

 

A literatura luminosa de Agustín Fernández Paz

Fiel á súa cita periódica co lectorado, Agustín Fernández Paz publicou semanas atrás Fantasmas de luz, unha historia de alento fantástico e trasfondo simbólico que foi ilustrada con mestría por Miguel Anxo Prado e editada con esmero por Xerais.

Dende o argumental, esta novela curta —son apenas cento vinte páxinas nunha caixa moi esponxada, á que seguen unhas engádegas a xeito de amplificacións episódicas que se presentan co descritivo título de “Tomas extra”— relata a historia dun operador de cabina de proxección que, aos cincuenta e tres anos de idade, fica no paro, co conseguinte pequeno grande drama que iso supón nun momento como o actual, véndose condenado ao desemprego indefinido como tantos traballadores de certa idade, marxinados por un mercado laboral en absoluto integrador.

Todo o anterior articúlase a través dunha trama na que o parabólico cobra forza e onde o papel do amor e a solidariedade social son decisivos, por máis que moitas outras presenzas poidan tamén rastrexarse nestas planas, ben como temas secundarios ben como simples motivos, tal o tabeironizado papel dos empresarios depredadores, o laio por un mundo de maxias cinematográficas que desaparece para proseguir baixo a forma de comercio deshumanizado ou as complicacións que a adicción ao traballo pode provocar nos difíciles equilibrios da vida en parella.

Por tanto, Fantasmas de luz vén ser a particular homenaxe que Fernández Paz rende á Sétima Arte, pois en non poucos sentidos esta novela é un curioso cóctel que participa por igual do Cinema Paradiso de Tornatore, o Invisible Man de Ralph Ellison (co mestre Wells ao fondo) e tamén coas claves propias de libros anteriores, como, poño por caso, O meu nome é Skywalker, onde o tema da invisibilidade social dos febles e desfavorecidos é tamén evidente.

Narrada coa impecable resolución e efectividade na intriga que caracterizan todos os produtos da factoría Fernández Paz, Fantasmas de luz é un notable exercicio de exploración dos sentimentos e reinvención dun futuro esperanzador, que aposta pola superación da desoladora crise social que nos tocou vivir a través da recuperación dos valores dun pasado experiencial do que convén nutrirnos e aprender para reinventarnos de cara ao futuro.

Así pois, imponse observar a lección desta película de palabras, que nos recorda que, moitas veces, vagamos como luminosos espectros que ansían fondamente visibilizarse.

Armando Requeixo

O exilio interior en «Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz. Crítica de José Antonio Quílez na revista Babar

16 Febreiro 2012

Críticas,Infantil,Xuvenil

José Antonio Quílez publica na revista Babar unha recensión crítica sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz, que tamén viu a luz en El Herlado de Aragón.

 

Fantasmas de luz

En su novela La metamorfosis, Franz Kafka, con el objeto de presentar una feroz crítica a la incomunicación humana, convertía a Gregor Samsa en una cucaracha abandonada y despreciada por todos hasta su muerte, un desenlace que en el colmo del absurdo era celebrado con alivio por su propia familia. Casi un siglo más tarde, Agustín Fernández Paz hace un planteamiento igualmente impactante también con el deseo de llamar la atención sobre uno de los dramas que más golpean a la sociedad contemporánea: la exclusión social a la que se ve sometida una buena parte de la población afectada por el desempleo y la penuria económica. Damián, el protagonista de la obra, lleva trabajando como operador de cabina de un cine desde que le alcanza la memoria, su apasionamiento por el séptimo arte casi roza lo obsesivo de forma que para cada situación de la vida tiene en mente una frase sacada de una película; pero su dedicación no sirve de nada cuando el afán especulativo de la empresa propietaria de la sala decide finiquitar el negocio y vender el solar para la construcción de viviendas. Tras su despido el pequeño mundo de Damián se derrumba hasta los cimientos, incluyendo en él un resquebrajado matrimonio con Marga –también desempleada– que se mantenía únicamente a fuerza de vivir con normalidad una prolongada monotonía; darse de bruces con una realidad tan amarga pasa factura a los dos, y no sólo en el aspecto anímico sino también en el físico, pues ambos comprueban con estupefacción que poco a poco se están convirtiendo en seres transparentes, casi invisibles a los ojos del mundo y, lo que es todavía peor, a los suyos propios. Si una situación tan incomprensible como devastadora tiene solución o si, por el contrario, está abocada al trágico final del anteriormente mencionado Gregor Samsa, dependerá en buena medida de su capacidad para sobreponerse a lo que parece inevitable y también a la ayuda que puedan recibir de otros que están viviendo la misma experiencia y que les hacen ver que su problema no es único, que no son bichos raros ni apestados y que de hecho siguen siendo visibles para todo el mundo; lo que sucede es que el resto de la gente los evita como si fueran portadores de una enfermedad contagiosa, sus iguales se comportan como el rebaño de El silencio de los corderos en el que cada elemento se centra únicamente en salvar su propio pellejo asumiendo con total indiferencia la suerte que pueda correr el resto y rezando cada día para que sea otro el elegido como almuerzo por el lobo. Pero el verdadero problema no es la exclusión social sino su propio exilio interior, el hecho de que lleguen a asumir como lógico e inevitable su destino sin sacar de sí mismos la fuerza suficiente para superarlo y seguir adelante con su vida ya que está claro que son muy pocos los que están dispuestos a ofrecerles ayuda; serán ellos quienes deban dar el paso y rebelarse, dejar de ser fantasmas y seguir irradiando luz cuando lo más fácil parece deslizarse hacia la oscuridad.

José Antonio Quílez

«Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz: unha novela cargada de paixón. Crítica de Isabel Soto

8 Febreiro 2012

Críticas,Infantil,Xuvenil

Isabel Soto publicou en LG3 unha recensión crítica sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

 

Literatura para cambiar o mundo ou o orgullo da nosa LIX

Unha novela cargada de homenaxes ao cine, tanto ás vellas salas que foron esmorecendo como ás grandes películas que, sen ser a vida mesma, «axudan a entendela e enchen de esperanza o corazón»: unha novela cargada de paixón, de sentimentos, de reflexións sobre a contemporánea exclusión social, unha novela fantástica lonxe dos amores románticos de vampiros e anxos, ateigada de luz literaria e de mensaxes de esperanza por un futuro mellor no que todos temos un papel. De novo unha novela que podemos ler todos e todas, “tamén” a mocidade.

Un novo libro de Agustín Fernández Paz sempre é noticia. É o que ten gozar do recoñecemento da crítica e da comunidade lectora e do respecto e admiración de boa parte da sociedade e dos colegas de profesión, ademais de ser un dos escritores máis “visibles” para o público infantil e xuvenil grazas ao seu contacto directo con el e a unha obra ampla, sempre interesante en canto a técnicas e temáticas e de múltiples lecturas. Intertextualidade, compromiso, fíos da realidade na que se introduce un elemento fantástico son algunhas das claves ben coñecidas neste autor imprescindible no sistema literario galego.

Fantasmas de luz, a súa máis recente achega, é unha obra agardada cuxa publicación se anunciou mesmo antes que a de Non hai noite tan longa e que, en contra do que se podería pensar, non naceu inspirada na realidade social inmediata, marcada polos desmesurados datos do paro ou os movementos de reivindicación que tomaron as rúas, aínda que polas reviravoltas do sorprendente azar cadre con feitos recoñecibles, talvez intuídos polo autor na súa intelixente ollada sobre o mundo.

Apoian este feito, en primeiro termo, que Miguelanxo Prado, encargado das ilustracións deste coidado volume, indique na súa web que o autor lle enviou o texto hai máis dun ano. Á vista do resultado final pagou a pega esperar por esta nova e feliz colaboración entre ambos os creadores. A lectura de Prado ilumina acaidamente o texto, hiperboliza o seu potencial simbólico e ofrece unha brillante resolución técnica. Outrosí, cómpre reparar na ambientación temporal da historia, en 2007, e tamén na distancia entre a escrita e a súa publicación. Como adoita acontecer na produción de Fernández Paz, a novela conta cunha formulación inicial que permite rastrexar a súa xénese. Neste caso o punto de partida remóntase ao relato “Invisibles” (2000), no que atopamos o esquema previo que adquire agora un cumprido desenvolvemento da trama argumental e doutros elementos narrativos, entre eles a definición do protagonista. Pero é que, ademais, no eido da continuidade e coherencia textual interna da obra do vilalbés, Fantasmas de luz situaríase pola súa condición de homenaxe ao cinema no ronsel de Amor dos quince anos, Marilyn (1995, 2001) entre outros títulos, e mesmo no de O único que queda é o amor (2007) –co que se percibe ademais a conexión estilística–; e continuaría as reflexións arredor da invisibilidade social presentes en O meu nome é Skywalker (2003) e, sobre todo, en Cos pés no aire (1999, 2002).

Fantasmas afonda pois en temas e intereses xa tratados outorgándolles unha nova formulación. A narración en terceira persoa focalizada no personaxe principal acada o obxectivo de percorrer polo miúdo o seu interior e os acontecementos que lle atinxen desde que a súa rutineira vida se ve trastocada pola recepción dunha carta da empresa na que traballa, a cal provoca un extraordinario cambio tras o seu inminente despedimento e dá pé a un demorado balance do pasado. Acompañamos deste xeito o personaxe nunha liña de tensión in crescendo, seguindo os parámetros da novela fantástica, que contaxia no lector o desconcerto, a incomodidade, o susto, a inquietude, a angustia, a desesperación, a intensa soidade ou o desacougo, sensacións que se ven contrarrestadas en momentos concretos con pinceladas de humor –como a entrevista na Oficina de Emprego, se cadra por resultar tan recoñecible e absurda, ou nesas pequenas vinganzas dun Damián invisible que deambula pola cidade–, ata chegarmos ao final, cando case semellaba imposible a saída. A unión dos diferentes, dos excluídos, dos invisibles aos ollos do resto da atarefada marea de xente resolverá o conflito e farao a través da rede “Rosa Parks”, unha proposta de intervención social e unha mensaxe cargada de optimismo e esperanza nun futuro mellor e máis xusto no que ninguén estea condenado á indiferenza.
A presenza do cine na novela maniféstase primeiramente no discurso, no propio deseño de Damián e o significado que adquire no seu percorrido vital. O cine é unha sorte de vida paralela que permite ampliar os restrinxidos límites do cotián, a expresión cabal dos sentimentos, é unha universidade íntima e incluso alicerza a crónica do pasado individual e social. Damián vive con tal intensidade a súa obsesión cinematográfica que só perante os fantasmas de luz e a maxia das imaxes en movemento activa a súa mente. Pola contra, na súa existencia real actúa como un espectador ensimesmado, pasivo, sobre todo en relación coa súa historia de parella. Será a insólita mutación de estado a que provoque a reacción, a que o faga reparar nos erros cometidos: a cómoda rutina pola que se deixou levar, a incomunicación que enchoupa o seu matrimonio, as necesidades de Marga e a súa soidade a carón dun Damián sempre alleo aos problemas máis próximos, sempre coa cabeza no cine. A progresiva invisibilidade outórgalle a clarividencia precisa para se decatar da súa permanente actitude de fuxida.

O cinema tamén está presente no nivel estrutural, nunha historia concibida ao xeito dun DVD con “Tomas extra”, un menú conformado por seis breves relatos analépticos nos que a cámara individualiza personaxes e feitos esgazados do corpo do relato principal. Completamos así os comezos de Damián na profesión, en diálogo con Cinema Paradiso, e coñecemos a súa fascinación pola actriz Julianne Moore; descubrimos as escuras intencións de Don Carlos e o segredo de Marisa –unha historia de amor imposible digna de figurar en O único que queda é o amor–, e afondamos no fillo ausente e ignorante do drama familiar e na amargura que rodea os soños frustrados de Marga.

Os paratextos arroupan tamén o cine, desde a simbólica frase elixida como título, pasando pola dedicatoria a un apaixonado e verdadeiro sabio na materia como Martin Pawley, e por suposto nas citas iniciais. A homenaxe esténdese coa introdución do catálogo de 62 filmes comentados en “As películas da novela”; nos agradecementos, que engaden información sobre a escrita deste libro e sobre a presenza do cine como parte da biografía dunha xeración ávida de historias na que o autor se encadra; e coa selecta antoloxía de citas textuais adaptadas ás necesidades da trama e ao carácter do personaxe, sen esquecer o magnífico extracto escollido para engalanar o lombo do libro cunha mensaxe que afonda nun dos intereses da trama: “Non esquezan que, a pesar de todo o que lles digan, as palabras e as ideas poden cambiar o mundo”.

De novo unha novela de prosa limpa e coidada estrutura, cun ritmo que canxa coa progresión narrativa e que transita pola denominada narrativa de fronteiras tan defendida polo autor. De novo unha novela cargada de intertextualidades, de homenaxes, de paixón, de sentimentos, de reflexións sobre a contemporánea exclusión social, unha novela fantástica lonxe dos amores románticos de vampiros e anxos, ateigada de luz literaria e de mensaxes de esperanza por un futuro mellor no que todos temos un papel. De novo unha novela que podemos ler todos e todas, “tamén” a mocidade. Non cabe outra valoración que a do orgullo por termos un escritor como Agustín Fernández Paz, por dispoñer da súa obra e porque historias coma esta estean presentes nas aulas e en calquera outro espazo.

Isabel Soto

 

 

 

A novela dun clásico da literatura galega. Crítica de Manuel Rodríguez Alonso a «Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz

6 Febreiro 2012

Blogs,Críticas,Infantil,Xuvenil

Manuel Rodríguez Alonso publica no seu blog, Bouvard e Pécuchet, unha recensión crítica sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

 

Mito e fantasía amais de crítica social

Nesta novela curta Agustín Fernández Paz mestura de xeito adecuado un dos mitos da ciencia ficción (o home invisible) co vello tema literario, tan quixotesco e cervantino, da superación da vida cotiá gris por medio da literatura (neste caso do cine). Mais todo iso está posto ao servizo da crítica dunha sociedade que converte en invisibles os milleiros e milleiros de parados, creados polos enxeñeiros das finanzas. É unha lectura que resulta máis que apropiada nestes tempos de crise.

Agustín Fernández Paz articula a obra en tres partes. A primeira, que lle dá título ao volume, distribúese en catorce capítulos. Emprega nestes catorce capítulos dous tópicos (entendemos aquí o termo tópico ao xeito de Curtius, como tema ou motivo que se repite ao longo da tradición literaria): a literatura (neste caso o cine) como fórmula para escapar dunha vida gris e frustrante que tanto xogo lle deu a Cervantes ou mesmo á novela realista-naturalista e a persoa que se torna invisible, motivo creado admirablemente por H.G. Wells en O home invisible, en 1897. Mais a innovación do novelista consiste en que pon estes dous tópicos literarios ao servizo da crítica dunha sociedade inxusta marcada polo paro. Velaí o engado da novela e a revitalización do tópico. Mestura así adecuadamente tradición e mais orixinalidade.

Nos catorce capítulos da primeira parte asistimos á recreación da vida do protagonista Damián a partir dunha serie de flash-back ou voltas atrás que nos reconstrúen a vida do devandito Damián, desde os dezasete anos en que comezou a traballar ata os cincuenta e tres, en que recibe a carta de despedimento. Se na vida gris de don Quijote ou de Emma Bovary os personaxes e heroes dos libros que lían eran a forma de vivir unha vida máis plenta, en Damián esa función é realizada polas películas. Mais a dura realidade do paro termina con ese mundo de fantasía. E comeza a invisibilidade. Mais no desenlace, cheo de esperanza, ao contrario da novela de Wells ou das películas que se basean nela, o home invisible non perece, senón que atopa un xeito de recuperar o corpo visible e a presenza social, que ten un moito que ver coa solidariedade.

Nestes catorce capítulos aparecen outros temas como o paso do tempo que todo o deteriora, mesmo o amor ou incluso a solidariedade entre os traballadores, como acontece na relación Damián-Alfredo. A mensaxe social e solidaria está así mesmo clara na oposición entre o mundo creador do traballo e o parasito das finanzas. O tópico literario da invisibilidade fainos tomar conciencia de como a sociedade actual (especialmente os medios de comunicación) converten en inexistentes por invisibles aquelas realidades desagradables, como a dos parados, que crearon precisamente eses financeiros parasitos.

Na segunda parte, de título “Tomas extra” aparecen seis textos ou capítulos que completan os catorce anteriores. Dun xeito moi cinematográfico producen a impresión de que son secuencias que se desbotaron na montaxe da película da vida de Damián, mais que lle serven ao lector para iluminar aspectos da peripecia vital do protagonista. Pola súa incidencia na situación económica e de crise que estamos a vivir cómpre ler especialmente a titulada con acertada ironía ou mellor aínda sarcasmo “Un empresario exemplar”.

A terceira e derradeira parte é unha colección de fichas sobre as películas que se citan ao longo da novela e que tanto influíron na vida do protagonista e mesmo de todos nós.

Xa que logo estamos ante unha novela curta que nos presenta a peripecia vital dun traballador nestes tempos de crise, que medita sobre os causantes verdadeiros da actual crise e ata ofrece unha solución para superala. É tamén unha novela lírica sobre a posibilidade de acadar a felicidade das persoas ou a superación dos desenganos diarios grazas aos soños que nos proporcionan a literatura ou o cine, neste caso concreto o cine. Resulta tamén unha homenaxe ao cine, como un medio que tivo unha importancia fundamental na formación sentimental, ética e ideolóxica (ademais de entretemento e compensatorio das frustracións cotiás) da xeración que agora ten cincuenta ou máis anos, coma a do protagonista ou a do propio autor. E todo isto botando man de dous tópicos literarios e revitalizándoos. Iso é o que fan os clásicos e Fernández Paz é un clásico e non só da literatura infantil-xuvenil, senón da literatura galega contemporánea.

En canto á lingua nin que dicir ten que o nivel é moi bo. (…)

En fin, volvendo á obra de Fernández Paz, cómpre lela e quen non guste do comentario filolóxico pois que salte estes parágrafos anteriores. Só me queda engadir que as ilustracións de Miguelanxo Prado son dunha extraordinaria calidade e enriquecen o texto de xeito maxistral. É o derradeiro consello: cómpre ler o colofón que leva o libro, na páxina seguinte á do seu remate.

Manuel Rodríguez Alonso

 

 

«Fantasmas de luz»: Un «timeline» do noso tempo. Crítica de Ramón Nicolás sobre o libro de Agustín Fernández Paz

24 Xaneiro 2012

Críticas,Infantil,Xuvenil

Ramón Nicolás publicou nas páxinas do suplemento Culturas de La Voz de Galicia unha recensión crítica sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

Un «timeline» do noso tempo

Agustín Fernández Paz colleita, nos últimos tempos,  éxitos e recoñecementos literarios que non teño dúbida en valorar como xustos e ben merecidos. O autor podería optar, e sería ben lícito facelo, por volver tripar camiños xa transitados mais, moi polo contrario, o escritor vilalbés prefire seguir na procura de novas olladas que permitan achegarse a outras perspectivas que permitan visualizar ángulos do noso tempo talvez mal iluminados.

            Con todo non é, xustamente, esa a lectura novidosa que cumpriría facer dun elemento axial que percorre a novela como é a  homenaxe que se rende ao universo cinematográfico e á súa influencia nas nosas vidas pois este é un asunto ben presente na nosa tradición literaria desde o Ilustrísima de Casares ata moitas das obras ou poemarios contemporáneos. Mais si o é o feito de que o cine e as referencias cinematográficas sexan o alento vital que explica a vida de  Damián, profesionalmente vinculado ao traballo das antigas salas de proxección para quen a vida pasa polo filtro melancólico das películas visionadas mais que, dun día para outro, vai verse privado do seu traballo. Ese é o momento no que, parella a unha transformación operada nel e na súa esposa, nace se se quere outra novela, isto é, cédeselle espazo tanto para a reflexión sobre o devalar da relación sentimental coa súa esposa como para retratar as consecuencias da exclusión social derivada dos fortes tentáculos dun neoliberalismo que afoga o mercado do traballo e esnaquiza conquistas sociais dun sopro, adoptando literariamente unha solución extraordinariamente efectiva como é a de se abeirar ao xénero do fantástico, ganduxándose con eficacia nos ámbitos do cotián a través da ensamblaxe que nuclea dous clásicos de H.G. Wells levados á pantalla como foron “O home invisible” e “O home sen sombra”. E é nesta parte conclusiva onde se percibe certa airexa esperanzadora suxerindo que talvez sexa posible cambiar moitas cousas.

    A novela, sen dúbida, encerra o poder de espertar a conciencia cívica á marxe de que estudadamente suxira distintos niveis de lectura pois a proxección das exclusións sociais vai alén das motivadas puramente pola precariedade laboral. Nela, finalmente,  entendo como un acerto incluír, a xeito de “tomas extra”, un conxunto de relatos que ben achegan novos perfís respecto de personaxes que pasean pola novela ben afondan nalgún asunto só levemente aludido na novela, sen esquecer a presenza dunhas fichas comentadas polo autor que reparan en varias das películas amentadas polo protagonista. Mágoa dun making off que xa sería trazar un círculo perfecto nesta magnífica aliaxe entre cine, vida e literatura, pero iso ben nolo pode relatar o autor noutra ocasión.

        Parabéns, abofé, por este novo galano que é Fantasmas de luz: unha nova mostra do indiscutible talento do seu autor que, nesta ocasión, vén de mans dadas coas ilustracións doutro grande como é Miguelanxo Prado.

A exclusión social en «Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz. Artigo de Ruth Fernández

23 Xaneiro 2012

Críticas,Infantil,Xuvenil

Ruth Fernández publicou en Galicia Hoxe un artigo de opinión sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

 

Fantasmas de luz

Durante as vacacións de Nadal, recibín no meu fogar a última obra de Agustín Fernández Paz, un agasallo que sempre me produce unha enorme satisfacción cando chega ás miñas mans algunha novidade do seu creador, como ben sabe Agustín. Grazas, de novo.

Durante as 185 páxinas asinadas polo autor vilalbés, que contan con ilustracións de Miguelanxo Prado, coñecemos a historia de Damián, casado con Marga e pai de Ismael. Despois de 35 anos traballando en ‘Prudesa Filmes’, Carlos, o seu xefe, dille que a empresa ten os días contados. Asegura que as salas multicines dos centros comerciais se levan a palma, feito polo que van pechando os cines do pasado. Iso é o que acontece co ‘Cine Soñadores’ no libro e o que pasou en todas as cidades nos últimos anos. Así vai ocorrer coas cinco salas que xestiona a empresa na que traballa Damián.

En realidade, o único que pretende o egoísta de Carlos é vender o solo no que se ubican os establecementos herdados e obter así un grande beneficio, a costa do despido dos seus traballadores, que deron media vida pola empresa. Todo apunta a que no lugar se levantará unha torre, con trinta e seis vivendas e baixos comerciais. Como se di na obra titulada Fantasmas de luz, ‘Don Carlos axeonllárase ante o altar do Diñeiro, o novo deus omnipotente’ (p.43).

Damián pasa polo que tantos outros nestes tempos: perda do posto de traballo, engrosamento das listas do INEM, querendo obter outro emprego como operador de cabina de proxección, ao ser no Cine Soñadores o responsable de proxección das películas. Non hai nada que encaixe con ese perfil, como non podía ser doutro xeito… Cantos pasaron polo INEM buscando un traballo para o que non tiñan o perfil axeitado?

 No libro de Fernández Paz o tema central é o da exclusión social, de plena actualidade, nestes tempos de crise e recesión económica. De aí que atopemos a alegoría dos personaxes convertidos en fantasmas, volvéndose invisibles para o resto da sociedade, agás para aqueles que viven unha situación semellante á súa, como a condición de prexubilada de Marga, que primeiro traballara en ‘Casa e Fogar’ e logo tivera unha florería, pechando o negocio ao non poder igualar nos prezos aos establecementos da competencia. Vólvense transparentes, imposibles de recoñecer nos eidos nos que antes se movían. Experimentan unha sensación de aillamento, de soidade, de invisibilidade, que o autor relaciona con documentos fílmicos coma O home sen sombra e O home invisible.

Nesta obra, como fixera o autor en O único que queda é o amor, vólvense trascendentais as citas, neste caso de filmes, e non tanto de libros. E de alí procede tamén a que di ‘todas as lembranzas son sucos de bágoas’ (2046, Wong Kar Wai), así como as palabras ‘O amor é unha cuestión de oportunidade. De nada serve encontrar a persoa idónea demasiado pronto ou demasiado tarde’. Hai algunhas sumamente interesantes, como a extraída da película Amélie: ‘É curiosa, a vida. Cando eres neno o tempo non acaba de pasar. E logo, sen te decatares, tes cincuenta anos e da infancia o único que che queda colle nunha caixa enferruxada’ (p.58).

Outra das citas que me fascinaron, que deberiamos escribir en mayúsculas é a tomada do filme O club dos poetas mortos: ‘NON ESQUEZAN QUE, A PESAR DE TODO O QUE LLES DIGAN, AS PALABRAS E AS IDEAS PODEN CAMBIAR O MUNDO’. Grazas por rescatar esa afirmación.

Despois do relato no que Damián é o protagonista, o autor de Corredores de sombra e Non hai noite tan longa, inclúe un apartado que chama ‘Tomas extra’ (A cabina dos soños de Damián, Fascinación por Julianne Moore, Un empresario exemplar, Unha foto para os días de tristeza, Fronte á porta de Brandeburgo Ismael contempla o ceo de Berlín e A florería de Marga). Trátase de secuencias vencelladas á trama principal, que se engaden ao final do filme de Damián, en definitiva unha serie de escenas eliminadas do centro da historia, pero moi útiles para comprender de xeito global a ficción.

E aquí non acaba a cousa. Fernández Paz engade un apartado moi notable: inclúe un listado de filmes cunha ficha artística e un resumo de cada un. Todos os títulos reflectados están vencellados á trama, empregando citas dos mesmos. Nesta sección do libro atopamos referencias a Eu son lenda, O exorcista, Cinema Paradiso, O sexto sentido, O padriño, Full Monty, Os luns ao sol, Morte dun viaxante, As uvas da ira, Os outros, Coa morte nos talóns, Big Fish, Morte en Venecia, As pontes de Madison, Thelma e Louise, O gatopardo, O doutor Frankestein, O nome da rosa, A noiva de Frankestein, Terminator, Psicose, etc.

 A modo de epílogo, para finalizar Fantasmas de luz, Fernández Paz fala da súa paixón polo cine, citando o Cine Vilalbés da infancia, o da Universidade Laboral de Xixón, así coma os cines de Barcelona, Bilbao, A Coruña e Vigo. E tamén nos refire a súa experiencia formando parte dos Cineclubs da U. Laboral de Xixón, do montado en Guernika, do Cineclub Coruña… Afirma que ‘as persoas da miña xeración temos o corpo enchoupado de películas, non se nos pode entender sen o cine’ (p.185). Despois de abrir a novela coa cita ‘As películas acaban, pero o cine non remata nunca’ (Davide Ferrario) o amigo Agustín fai un chamamento citando a Luis Eduardo Aute e pide ‘Cine, cine, cine/ más cine por favor). Que así sexa.

Ruth Fernández

«Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz en A Escola do Faro

12 Xaneiro 2012

Críticas,Infantil,Xuvenil

O suplemento A Escola do Faro, do Faro de Vigo, publica unha recensión obre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

La nueva novela de Agustín Fernández Paz ( Vilalba, Lugo, 1947) aborda uno de los grandes dramas de la época actual: el de la exclusión y el de la invisibilidad a la que se ve sometida una parte de la sociedad. Empleando recursos de la novela fantástica y combinando suspense con melancolía, la obra pretende ser un homenaje al cine, tanto a las viejas salas que fueron desapareciendo de nuestro panorama como a las grandes películas que, sin ser la vida misma, ayudan a entenderla y a llenar de esperanza el corazón.
Contando con las ilustraciones de Miguelanxo Prado, Fernández Paz nos narra la historia de Damián, un hombre que lleva treinta y cinco años trabajando como operadoren la cabina del mejor cine de la ciudad. Un día recibe la noticia de que la sala va a desaparecer y los empleados van a ser despedidosy su vida cambia. Su cuerpo y el de su mujer irán desapareciendo y volviéndose invisibles a los ojos de los que los rodean.

«Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz: entre o realismo e a fantasía. Crítica en Trafegando ronseis

2 Xaneiro 2012

Blogs,Críticas,Infantil,Xuvenil

O blog Trafegando ronseis publicou unha anotación de sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

 

Fantasmas de luz

O último título que nos ofrece Agustín Fernández Paz é Fantasmas de luz, publicado pola editorial Xerais, apoiado polas fantásticas ilustracións de Miguelanxo Prado. Amor polo cine que demostra en cada liña e en cada parágrafo, ofrecéndonos unha interesante selección de filmes ao final da novela, pero sobre todo amor pola xustiza, facendo fincapé na actual situación de inxustiza social que estamos a vivir arestora na nosa sociedade, onde os pobres son cada vez máis pobres e os ricos cada vez máis ricos.
A medio camiño entre o realismo e a fantasía, a historia que nos relata Agustín é unha historia acontecida aquí mesmo, ao noso carón, cando paseamos pola rúa e non vemos a metade da xente que cruzamos. Unha historia de invisibilade chea de melancolía mesturada asemade con optimismo, porque a unión e o amor dan novos azos para seguir adiante. E porque o cine axudará a entender mellor a vida: tantas frases e escenas maxistrais que definen o noso acontecer cotiá. A chiscadela ao sétimo arte amplíase cunha serie de “Tomas extra” que complementan a curta historia que se nos relataba na parte principal da novela; pero estes extras son fundamentais tamén para reflexionar, para saber máis, para completar o noso maxín sobre o lido e interactuar coa historia principal. Non son tomas falsas, por tanto, senón que son un aditamento insubstituíble.
As ilutracións que acompañan o bo facer de Agustín son parte esencial da natureza real e morriñenta do texto. Non podía ser doutro xeito vindo de quen veñen: escusado é falar da arte de Miguelanxo Prado, o noso máis internacional comiqueiro e ilustrador.

Cine, realismo, fantasía e melancolía en «Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz. Crítica de Xosé Manuel Eyré en Galicia Confidencial

23 Decembro 2011

Críticas,Infantil,Xuvenil

Xosé Manuel Eyré publicou en Galicia Confidencial unha recensión crítica sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

 

Novela de homenaxe ao cinema

Esta semana, o libro de referencia é ‘Fantasmas de Luz”, unha obra de Agustín Fernández Paz, ilustrada por Miguelanxo Prado e publicada por Xerais.

As festas destas datas son moi propicias á melancolía, a botar a ollada atrás e facer revisión do vivido, e, polo tanto, marco moi acaido para títulos como o que imos comentar hoxe, que nos chega desde a narrativa competente de Agustín Fernández Paz e as ilustracións dun mago  da cor e as liñas como Miguelanxo Prado. Toda a unha garantía para confeccionar un título interesante, e onde as dúas artes de contar historias se complementan de xeito moi acaido. Dúas artes de contar historias unidas para homenaxear unha terceira: o cinema. Entre as tres se teñen auxiliado en múltiples ocasións, as tres se beben continuamente. Abonde lembrar títulos como os Cinepoemas de Claudio Rodríguez Fer ou aquel volume colectivo titulado Narradores de cine, ambos tamén de Xerais, escusando o non entrar no tan complexo mundo das influencias da sétima arte nos modos e maneiras da narrativa.
E queremos comezar polas ilustracións, a achega de Miguelanxo Prado, os seus deseños  teñen o poder de lembrarnos que se está a falar da vida real, que é o que interesa, a vida real e os problemas dos seus habitantes, eses conflitos que fan de calquera peón un heroe, non porque os resolva senón máis ben porque malia a problemática consegue seguir adiante. Á vez que presta moito coidado en lembrarnos que o que vemos/lemos non é a realidade, senón unha fantasía sobre o real. De xeito que nunca desinstala no lector a necesidade crítica senón que apela a ela, volvéndoa aliada súa.
Pola súa banda, a historia que novela Agustín Fernández Paz tamén camiña entre o realismo, a fantasía e a melancolía, sen faltar doses de humor e apelando tamén á conciencia crítica. Conta historia de Damián e Marga, como se volven invisíbeis. Nada que non lle pase a calquera fillo de veciño. Cando despiden o vello proxectionista do cinema Soñadores, a súa vida e dos que o rodean comeza a mudar. E case paralelo a ese comezo da muda é do entrada da aforística cinematográfica no discurso. Porque a vida de Damián non se entende sen o cinema, dito con outras palabras, o cinema, as historias do cinema son un instrumento nas mans de Damián para entender a vida. Algo moi importante, pois do mesmo xeito que a ficción axuda a Damián debe o lector ter en conta que Fantasmas de luz tamén pode poñer o seu lombo na interpretación da actualidade cotiá.
Son moitos os filmes aos que se recorre, son moitos os filmes desta homenaxe ao cinema. E no remate ofrécese un completo dossier deles. Maioritariamente cinema made in Hollywood, tanto é así que nin se menta algún título da curta e heroica vida do cinema galego.
E a historia novela ten unha estrutura moi marcada. Primeiramente ofrécese a historia da invisibilidade de Damián, ou como calquera pode rematar sendo excluído da sociedade, abonda que reciba unha carta de despedimento para que se decate. A historia de como Damián e Marga tornan invisíbeis, e como na república da invisibilidade non son os únicos, ni moito menos. Contada con sentimento, unhas pingas de humor e o saber narrativo dun dos nosos máis celebrados autores, non demora nada o lector en empatizar fortemente coa historia. Raro será que, a novela vai destinada preferentemente a lectores adultos, varios ou moitos deses títulos non os teña gardados na memoria cinematográfica propia. E que o que se está contando é vida levada á fantasía, non ofrece dúbidas. Vida levada á fantasía para homenaxear a fantasía e que axuda a levar e enteder a vida.
Logo, e porque a historia da invisibilidade de Damián e Marga ( a parentela con O home invisíbel e o O Home sen sombra, resulta innegábel, son dous títulos centrais nas referencias cinematográficas) tampouco é moi longa e non se pretende outra cousa que relatar ese proceso, aínda se ofrecen media ducia de “Tomas extra”. Seis engádegas narrativas que retoman a historia para complementala, complementala sen redimensionala, de xeito que tamén  se poden ter como convites para que o lector reflexione sobre a historia contada.
Nin máis nin menos.

Xosé Manuel Eyré

Entrevista con Agustín Fernández Paz sobre «Fantasmas de luz» en Radiofusión

Entrevistas,Infantil,Radio,Xuvenil

Radiofusión, a programación das Radios Municipais Galegas, emitiu unha entrevista con Agustín Fernández Paz a raíz da publicación do seu libro Fantasmas de luz.

A entrevista pode escoitarse en mp3 aquí.

 

Homenaxe ao cine e denuncia social conviven na nova novela de Agustín Fernández Paz

Xerais saca á rúa “Fantasmas de luz”

“Nunca poderán acabar con nós nin esmagarnos. Sempre sairemos adiante porque nós somos o pobo”. Do espírito co que John Ford impregnou a adaptación cinematográfica de Las uvas de la ira tira Agustín Fernández Paz na súa nova novela. A este e outros clásicos da sétima arte homenaxea o escritor vilalbés en Fantasmas de luz, unha obra que, ao igual que a devandita película, denuncia as consecuencias do capitalismo na vida dos traballadores. “Nun abrir e pechar de ollos, vanse polo sumidoiro as conquistas sociais e laborais que levaban décadas consolidadas”, reflexionou esta tarde o autor nos micrófonos de Radiofusión

Cultura • 20/12/2011 • Autor: Redacción

Agustín Fernández Paz atópase, ás veces, a si mesmo recitando frases de filmes que lle deixaron fonda pegada. Porén, non chega ao nivel do protagonista da súa nova novela, Damián, quen toma as súas decisións vitais en función do que aprendeu na gran pantalla. A través deste personaxe que tras quedar no paro comeza a volverse transparente, o autor pretende denunciar a invisibilidade que sofre unha parte da sociedade.

Tomando exemplo das edicións en DVD, Fantasmas de luz inclúe “tomas extra”. Fernández Paz engadiu á novela principal seis relatos que, a modo de escenas adicionais, axudan a entender mellor determinados aspectos da historia. O lector conta asemade coa axuda das ilustracións de Miguelanxo Prado, ante cuxo traballo o escritor asegura “quitarse o sombreiro”.

Das clasificacións do cinema tira tamén o autor chairego á hora de referirse aos destinatarios da súa nova obra. “Para todos os públicos” está pensada Fantasmas de luz xa que pode resultar de interese, asegura, tanto “para un adolescente como para unha señora de 80 anos”.

Agustín Fernández Paz: «O protagonista de ‘Fantasmas de luz’ aprendeu nos libros e nas películas a importancia da defensa duns principios»

22 Decembro 2011

Autores,Entrevistas,Infantil

Faro de Vigo publica unha entrevista de Mar Mato con Agustín Fernández Paz sobre o seu novo libro, Fantasmas de luz.

 

«He vivido como una desgracia el traslado de los cines a los centros comerciales»

Fernández Paz elige el paro y la precariedad laboral como hilos de su última novela

MAR MATO – VIGO Agustín Fernández Paz (Vigo, 1947) es uno de los autores gallegos contemporáneos más traducidos a otras lenguas. Tiene el don de los magos de la palabra, material que trabaja desde el corazón, moldeando las letras con un denominador común: la emoción. Ese saber hacer le ha brindado numerosos y prestigiosos galardones; el último, el Premio Iberoamericano SM de Literatura Infantil y Juvenil que recibió días atrás en la ciudad mexicana de Guadalajara. Ha regresado a la tierra cargado de energía. Ayer, la derrochaba en la librería Couceiro de Compostela en la presentación de su última novela, Fantasmas de luz (Xerais, con ilustraciones de Miguelanxo Prado). En ella, habla de un hombre y una mujer que se vuelven invisibles a la sociedad tras el desahucio del paro. Él, Damián, es el Alfredo gallego de Cinema Paradiso.

—¿Dónde nace esta novela?
—Lo que me ha motivado es lo que está pasando en la sociedad con el tipo de capitalismo colonizador que tenemos y las condiciones de trabajo que impone. Por otra parte, los de mi generación somos gente que nos empapamos de cine. El protagonista es un apasionado del cine pero el hilo es la precariedad laboral y el problema del paro que atraviesa toda la novela.

—También habla de la competencia depredadora.
—Es como está la sociedad actual donde los conceptos de solidaridad y cooperación no tienen excesiva buena prensa frente al individualismo y el sálvese quien pueda. El protagonista se queda sin trabajo y poco a poco se va volviendo transparente. Por otra parte, está el cine (donde trabaja y que cierra) ya que mucha gente en vez de formarse en las aulas, acabó formándose con las películas.

—Hay otros guiños, conscientes o no. Cuando amenazan con derribar el Cine Soñadores, pensamos en Cinema Paradiso.
—Sí, en ese y en los 51 cines (no multisala) de diferentes ciudades de España que tenían un papel más relevante en la vida social y que es el tipo de cine que yo añoro. Yo he vivido como una desgracia el traslado de los cines de la ciudad a los centros comerciales. Esta novela nace de un cuento que publiqué en el año 2000. En él, ya se veía el estado social que se vive en esta novela, una precariedad laboral en aumento; conquistas sociales por las que mucha gente sufrió y que se deshacen como si fuesen un terrón de azúcar. No obstante, la novela acaba con un aire de esperanza, de que otro mundo es posible como dice el altermundismo.

—… Si hay unión.
—Solo, cuando se supere el individualismo y se consigan movimientos solidarios. El estallido del 15-M ya es un síntoma.

—Resulta difícil imaginar algo diferente de lo que existe hoy.
—Muchas veces, los cambios sociales aparecen gestándose a lo largo del tiempo. ¿Quién no nos dice que ahora no hay fermento en la sociedad para el cambio en el futuro? ¿Quién nos iba a decir a nosotros, los de mi generación, que iba a caer el Muro de Berlín?

—En el libro, parafrasea a un personaje de Gary Cooper diciendo: “La vida del hombre no vale de nada si no vive de acuerdo con su conciencia”.
—La conciencia tiene que ver con tus ideas, tu visión del mundo, lo que te mueve por dentro. Las películas y las frases que menciono en el libro no han sido elegidas al azar. Son filmes que tienen un significado, un trasfondo, con personajes que ahondan en esa idea de que precisamos otro tipo de sociedad. El protagonista ha aprendido en los libros y las películas la importancia en la vida de la defensa de unos principios.

—¿Qué películas le han marcado a usted?
—Hay filmes que dejaron en mí una huella imborrable como Jules y Jim (Truffaut, 1961) que defendía la libertad sexual. Presenta a una mujer y dos hombres que viven juntos. También me marcó Matar a un Ruiseñor (Mulligan, 1962) y las películas de Bergman. Ahora, solo nos llega el cine comercial. Desde hace unos años, las películas francesas, inglesas o italianas parece que no existen. Ahora, en la carteleras solo ves lo que ofrecen las distribuidoras norteamericanas. Así son las cosas.

—Su primera película…
—Bien, no recuerdo la primera película que vi, sino la primera de la que tengo recuerdos. Fue Cuando los mundos chocan (Rudolph Maté, 1951). Como era niño, me impresionó mucho. Después, la volví a ver y no me dio miedo.

—Usted hace poco estuvo en Guadalajara recogiendo el premio SM. ¿Cómo vivió personalmente la polémica con la TVG a la que se acusó de censurar la noticia de la concesión a usted de dicho galardón?
—La alegría interior que supuso para mí la concesión de ese premio y las muestras de cariño que recibí en México me hicieron olvidar cualquiera desconsideración anterior. Yo me quedo con muchísimas sensaciones positivas. El resto no fue nada, cosas que suceden.

—Es triste que lo traten así en su país.
—Es un tema que no tiene que ver conmigo sino con valores culturales del cine, la literatura, el teatro… que no se ven prestigiados. En otros países, promocionan las actividades artísticas de sus habitantes, pero aquí vemos que no es así.

Mar Mato

Agustín Fernández Paz: «A necesidade de historias está inscrita no ADN da humanidade». Reportaxe de Daniel Salgado

21 Decembro 2011

Críticas,Infantil,Reportaxes

Daniel Salgado publicou en El País unha reportaxe sobre o novo libro de Agustín Fernández Paz, Fantasmas de luz.

 

Fernández Paz: «La necesidad de historias está inscrita en el ADN de la humanidad»

El vilalbés presenta una novela cinéfila sobre “los desastres del capitalismo”

“Este libro se acabó de imprimir en noviembre de 2011″, reza el colofón de Fantasmas de luz, “125 años después de que la Federación Americana del Trabajo reivindicase en Chicago la jornada laboral de ocho horas, con la consigna ‘ocho horas para el trabajo, ocho horas para el sueño, ocho horas para la casa”. A Agustín Fernández Paz (Vilalba, 1947) le ha nacido una novela airada. “Lo puedo explicar así a posteriori, porque el proceso de escritura es un poco irracional”, explicaba ayer en Santiago durante la presentación, “pero este libro consiste en una crítica de las desfeitas causadas por el capitalismo desde la caída del Muro de Berlín”.

Para atacar narrativamente la globalización neoliberal, Fantasmas de Luz (Xerais) centra el foco en un operador de cabina de un viejo cine. Después de 35 años a los mandos del proyector, es despedido. “No se trata de un ensayo contra la globalización”, advirtió contra posibles deducciones apuradas el autor, “sino de una novela, crear un mundo y ponerlo en pie”. Fernández Paz, quien el pasado abril debutó en la colección de adultos de Xerais con Non hai noite tan longa, idea una estrategia en la que la economía política y la importancia de soñar se unen y “dan carne a los personajes”. “La necesidad de historias es algo inscrito en el ADN de la humanidad”, declaró, justo después de citar a Cunqueiro y su diagnóstico del ser humano como “bebedor de sueños”, a Paul Auster o una reciente columna periodística de Juan José Millás.

Por la nouvelle, ilustrada con trazo figurativo por Miguelanxo Prado y acompañada de “seis tomas extra” que ramifican la trama, desfilan decenas de películas, recogidas en pequeñas sinopsis en las últimas páginas. “Los de mi generación”, se justificó, “estamos inundados de películas, pertenecemos a una época en la que el cine tenía una dimensión que ya no tiene”. Jules et Jim (François Truffaut), Grupo Salvaje (Sam Peckinpah), Pasión (Ingmar Bergman) o El festín de Babette (Gabriel Axel) al fondo de su memoria sentimental, cuando el celuloide pesaba a la hora de conformar una mirada sobre el mundo. Para Damián, el protagonista de Fantasmas de luz, le había servido de particular universidad. A él se aferra cuando, a sus 52 años, se queda sin empleo y, con el paso del tiempo y de las páginas, se va volviendo invisible.

“Utilizo un método que ya he utilizado en otras obras mías”, expuso el escritor que, en 2008, recibió el Premio Nacional por O único que queda é o amor (Xerais), “en un contexto totalmente realista introduzco un elemento fantástico”. Damián pierda su consistencia física porque pierde su función social. Tampoco su pareja, Marga, corre mejor suerte y el vendaval económico los arrastra a todos. “La novela nos habla de uno de los grandes dramas contemporáneos, el de la exclusión y la invisibilidad al que se ve sometida una parte de la sociedad”, dice la nota promocional de la editora.

Pero Fantasmas de luz late una esperanza resignada. Esa misma que cierra Las uvas de la ira (1940), aunque en versión cinematográfica de John Ford, y cuyo diálogo final inspiró a Agustín Fernández Paz para ponerle el ramo a su última obra. “Nosotros somos los que vivimos. No podrán eliminarnos ni destruirnos. Persistiremos y resistiremos siempre. Somos el pueblo”, proclamaba la madre en la durísima radiografía de los Estados Unidos de la Gran Depresión que compone Ford. Era su etapa reformista. “Esa película [basada en el libro homónimo de John Steinbeck] tiene muchísima relación con lo que acontece en la actualidad”, no dudó en considerar Fernández Paz. Él mismo recordó las palabras de Xosé Manuel Beiras, homenajeado el sábado por cientos de personas: “No estamos derrotados”. Así hablaba un narrador que acaba de recoger en Guadalajara (México) el Premio Iberoamericano SM de literatura infantil.

Daniel Salgado

«Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz: a novela da literatura galega que mellor aborda o mundo do cine. Crítica de Xurxo González

Blogs,Críticas,Infantil

O blog Acto de primavera publica unha recensión de Xurxo González sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

 

Fantasmas de luz

Probablemente sexa esta a novela da literatura galega que máis e mellor aborda o mundo do cinema. Na lembranza fican títulos como a referencial Ilustrísima, a compilación Narradores de cine, a lírica de Cinepoemas, a encrucillada de Capitol, última sesión, ou as referencias puntuais definidoras de contextos en Expediente Artieda, Amor de tango, Antón e os inocentes, Ela, maldita alma, Males de cabeza, Círculo, Pensamentos impuros… Mais Fantasmas de luz, a última obra de Agustín Fernández Paz, vai máis alá de arroupar unha narración arredor da sétima arte, pois leva o mundo das imaxes en movemento a unha descomposición ontolóxica que serve para trazar unha desacougante reflexión sobre a falta de solidariedade da sociedade contemporánea.

Desde o título xa se establece unha clara analoxía sobre o mundo do cinema e a construción da novela en base a sucesivas veladuras. Atopámonos ante algo que parece ser unha cousa e que finalmente é outra. Atopámonos diante dunha novela extremadamente adulta nunha edición xuvenil, con conseguidas ilustracións de Miguelanxo Prado. Outro matiz interesante é a súa estrutura que intenta asemellarse a do menú dun deuvedé con tomas extra e información adicional (consistente en fichas dos filmes citados) que reverten en certa tendencia lúdica e pedagóxica que caracteriza a traxectoria do seu autor.

O groso da novela gravita sobre dúas partes diferenciadas. Na primeira sabemos da vida de Damián, un proxeccionista que despois de trinta e cinco anos queda no paro ao pechar os cinemas onde traballou toda a vida e se esforza en discernir entre o seu imaxinario e a realidade da súa vida útil desvelando, ao fin, certos retrousos da súa vida en parella. Esta parte está trufada de excesivas citas cinéfilas que nos amosan a alteración da mirada do protagonista. Unha crónica dunha resituación persoal mais tamén con certo valor histórico ao servir de testemuño sobre a decadencia comercial da exhibición tradicional de cinema.

É na segunda parte cando a novela colle inusitada forza. Ao ton triste e decadente da primeira séguelle unha narración inquedante e sorprendente, debedora da ciencia ficción dos sesenta baseada no estrañamento do cotiá. Especialmente conseguida é a capacidade de poñer a falar a nada. Este perfil de xénero serve como intermediario para facer un diagnóstico moi certeiro da nosa sociedade. Agustín Fernández Paz practica un xogo de prismas de gran virtuosismo que emprega o filtro da técnica e da fantasía (é dicir, o cinema) para achegarse a nosa realidade.

Deste xeito, o autor reconduce unha ficción desmedida para evidenciar un interese sobre o concreto, sobre unha preocupación social, case documental. E aquí tamén se produce un novo reencadramento pois o que nun principio parece un alegato contra a marxinalización das persoas maiores amplíase a todas as persoas vítimas da exclusión social e laboral, a consecuencia máis determinante derivada da actual crise. É por iso que Fastasmas de luz comeza sendo unha novela que dá conta da fraxilidade dos soños para afianzarse como guía ante as moitas inxustizas ás que normalmente lle torcemos a cara.

Xurxo González

Agustín Fernández Paz: «Fantasmas de luz», coa historia dun home que traballa toda a vida nun cine e queda no paro, quere ser unha crítica do sistema

20 Decembro 2011

Autores,Entrevistas,Infantil

La Voz de Galicia publica unha entrevista de Camilo Franco con Agustín Fernández Paz sobre o seu novo libro, Fantasmas de luz.

 

Agustín Fernández Paz: «Os parados son a materia escura»

A nova novela de Paz aproveita o cine para falar da invisibilidade

O personaxe principal de Fantasmas de luz, a novela de Agustín Fernández Paz, tivo no cine a súa universidade. Foi proxeccionista ata que calquera das formas máis inmediatas do neoliberalismo acabaron co seu posto de traballo. Nesa universidade aprendeu unha máxima: «Nunca poderán con nós, somos o pobo». Foi na clase As uvas da ira, impartida por John Ford.

-No libro hai dúas argumentacións para a mesma historia.

-Quería escribir sobre a desfeita que está cometendo o capitalismo desde a caída do muro de Berlín. Pero non quería escribir un ensaio, quería utilizar as ferramentas da ficción e para iso tiña que darlle corpo a unha historia con personaxes e cunha trama. Por un lado quería facer unha crítica dura do sistema, pero por outro quería explicar o moito que importan os soños e a necesidade de que nos conten historias. No cruce desas dúas intencións está a historia dun home que traballa case toda a súa vida nun cine e queda sen traballo.

-No seu libro toma corpo esa idea de que ir ao paro é un xeito de desaparecer.

-Mesturo un contexto realista cun elemento fantástico. Neste caso é que o matrimonio protagonista, tras quedar os dous no paro, comezan a volverse transparentes. Están aí pero o mundo non os ve. Ese é un dos grandes perigos desta crises, que hai xente que desaparece.

-¿Considera que a sociedade é demasiado pasiva diante da dureza dos cambios?

-A impresión que eu teño é que os cambios que veñan, que van vir, non chegarán só a nivel local, senón que serán cambios globais, como global é o capitalismo agora e tamén é global o deterioro da natureza. O que non chego a albiscar agora, pero que pode estar sucedendo, é que, como dicía Marx, hai varias toupas furando na actualidade e non o sabemos, e quizais esteamos só intuíndo o que está sucedendo realmente. O que si quero crer é que esa consigna de que somos o 99 % segue sendo auténtica e debe impoñerse, e que esta forma de capitalismo está condenada a desaparecer polos seus métodos.

-Fala no libro da invisibilidade e da exclusión que provoca quedarse sen traballo. ¿Cre que é un mal difícil de combater?

-Eu creo que hai moita pasividade e que iso afecta a un certo espellismo porque en moitas partes a crise non se nota coa dureza que está tendo. De feito, eu vou por Vigo, onde se di que o 30 % da xente non ten xa ingresos regulares, e vexo as terrazas cheas como se non houbese crise. O que sucede é que a xente que non ten ingresos desaparece. Vas pola cidade e non se ven: os parados son a materia escura. Así que hai una aparente normalidade que produce a inclusión dunha parte da poboación que, por outra parte, é cada día máis grande.

-Na súa historia, ¿a onde conduce a situación de exclusión?

-A novela conta a historia dunha xente que pasa dunha situación a outra, conta o proceso de como se vai volvendo transparente, que se pode entender como unha metáfora do que sucede na actualidade. Eles son conscientes do proceso que están padecendo. Pero a historia ten un final que non podo desvelar porque rebentaría a historia, un final que garda moita relación coa resolución da película As uvas da ira, de Ford, que me parece unha historia de moita actualidade agora mesmo, e no que se apunta un xeito de enfrontarse á esta situación á que nos trouxo o capitalismo no que vai de século.

Camilo Franco

Agustín Fernández Paz une en «Fantasmas de luz» o cinema e a “exclusión social” motivada polo paro

Infantil,Noticias

Diversos medios como Atlántico Diario, La Región, Diario de Pontevedra, La Opinión ou El Correo Gallego informan hoxe, a través de Europa Press, da última novela de Agustín Fernández Paz, titulada Fantasmas de luz. Tamén o fai A Voz de Vilalba. Reproducimos a información de Europa Press.

Agustín Fernández Paz une na súa última novela o cinema e a “exclusión social” motivada polo paro

A edición, de Xerais, está ilustrada a cor por Miguelanxo Prado

   SANTIAGO DE COMPOSTELA, 19 Dic. (EUROPA PRESS) -

 O escritor lucense Agustín Fernández Paz presentou este luns en Santiago a súa última novela, ‘Fantasmas de luz’ (Xerais), unha obra na que mestura elementos cinematográficos coa crítica á “exclusión social” motivada polo paro.

   Nunha obra de “enorme actualidade”, Fernández Paz describe o drama dunha parella despois de que o marido perda o seu traballo como operador de cabina nun cinema e é, ao mesmo tempo e segundo o autor, “unha crítica cara ao desastre que está a provocar o capitalismo”.

   Ao igual que noutras obras de Fernández Paz, o escenario realista se tingue a continuación cun elemento fantástico, que neste caso é a “invisibilidade” dos protagonistas, a cal fai alusión á “exclusión social” da que son vítimas as persoas “a medida que perden a súa función social”.

   O protagonista da obra, Damián, tras perder o seu emprego, comeza xunto coa súa muller a volverse transparentes, “invisibles aos ollos das persoas que viven ao seu arredor”.

PINCELADAS DE CINEMA

   Como complemento a esta historia de crítica social, e aproveitando a profesión do protagonista da novela, Agustín Fernández Paz realiza nas follas de ‘Fantasmas de luz’ unha homenaxe ao cinema, que, explicou, converteuse no “alimento” da súa xeración.

   Ao longo da historia –inspirada en distintos films–, o autor fai referencia a 52 películas, as fichas das cales se atopan ademais no final do libro. Paralelamente, ademais da historia principal, Agustín Fernández Paz quixo incluír seis “tomas extra” tras concluír a trama, constituídas por seis relatos curtos que amplían distintos aspectos da historia.

   A ‘edición singular’ presentada por Xerais para ‘Fantasmas de luz’, ademais da novela de Agustín Fernández Paz e os seus contidos ‘extra’, está ilustrada a cor polo artista Miguelanxo Prado.

AGUSTÍN FERNÁNDEZ PAZ

   Nacido en Vilalba (Lugo) en 1947, Agustín Fernández Paz é autor de máis de 45 obras dirixidas aos lectores infantís e xuvenís. Os seus libros, escritos orixinalmente en galego, tradúcense habitualmente ao español, o catalán e o euskera, ademais do coreano, o portugués, o francés, o árabe e o italiano.

   Así mesmo, Fernández Paz foi recoñecido en dúas ocasións como Mejor Autor do Ano (en 2004, pola Federación de Libreiros de Galicia, e en 2007, pola Asociación Galega de Editores). Tamén obtivo o Premio ao Mellor Libro Infantil do Ano, que concede a Asociación de Escritores en Lingua Galega. O seu libro ‘O único que queda é o amor’ obtivo en 2008 o Premio Nacional de Literatura Infantil e Xuvenil que concede o Ministerio de Cultura e recentemente recolleu o VII Premio Iberoamericano SM de Literatura Infantil e Xuvenil 2012 pola súa traxectoria.

Agustín Fernández Paz fala do seu novo libro, «Fantasmas de luz»

Audios,Infantil,Vídeos

Agustín Fernández Paz fala do seu novo libro, Fantasmas de luz. Vía Martin Pawley.

O cine e a precariedade laboral centran «Fantasmas de luz». Entrevista de Ana Baena con Agustín Fernández Paz

15 Decembro 2011

Audios,Entrevistas,Infantil

O Atlántico Diario publicou onte unha entrevista de Ana Baena con Agustín Ferández Paz  na que tamén fala de Fantasmas de luz.

 

«Aínda que se me coñece como escritor, a miña principal vocación é a docencia»

Agustín Fernández Paz naceu en Vilalba en 1947, aínda que reside no Areal dende hai anos. Docente xubilado e escritor galego. Ven de ser galardonado co Premio Iberoamericano SM de Literatura Infantil y Juvenil, da Feria Internacional del Libro de Gualajara (México), ao que aspirou como representante español, proposto pola Organización Española de Literatura Juvenil e Infantil (Oepli).

Agustín Fernández Paz recolleu o Premio Iberoamericano o pasado 29.

Onte, resgardábase do temporal na súa casa e ao tempo que desfrutaba dunha infusión, compartíu con este medio as súas impresións sobre a literatura e lingua galega.

Sorprendeulle este recoñecemento dendo o outro lado do charco?
O Iberoamericano é un deses premios inesperados, dos que sempre pensas que hai alguén que os pode merecer máis cun mesmo. Pero grazas á Oepli que confiou en min, houbo fortuna.

Pero este non é o único galardón. Acumula unha boa chea, ata 27. Cal ten un valor máis sentimental?
Todos los premios son significativos porque contribúen a apoiar o traballo que se fai. Penso que tódolos escritores somos inseguros e precisamos un sinal que nos indique que imos polo bo camiño. Se algún hai máis importante que outro serían os primeiros que recibín que axudaron a consolidarme e déronme forzas: o ‘Merlín’, a nivel autonómico e o Lazarillo, a nivel estatal. Os premios acumúlanse porque xa vou maior e tamén se acumulan os meus libros.

Case toda a súa obra concéntrase na literatura xuvenil, que lle cautivou deste xénero?
Sobre o 80% dos meus libros encaixan aí. Cando comecei a dar clase nos anos 70, en España desaparecía a censura e as editoriais publicaron tódolos títulos europeos agochados ata entón. Descubrín un xénero que me gustou e que lle gustaba os rapaces. Pensei que era unha boa maneira para empezar.

A súa última publicación “Fantasmas de luz”, acaba de saír con Edicións Xerais. Dí sentirse doblemente orgulloso. Por que?
Estou moi satisfeito polo texto, pero tamén pola temática. Xunto dúas realidades: a precariedade laboral e a paixón polo cine. É o que eu chamo libro de fronteira, que pode interesar tanto a rapaces como a público máis adulto.

Ademais de escritor, desenvolveu un arduo labor a prol da normalización do galego. Como ve a saúde da lingua?
O problema da lingua ten moitas facetas. En pouco tempo (trinta anos) avanzouse moito porque se viña de estar proscrita. Pero aínda queda moito para o seu uso normal en tódolos contextos. Co último cambio de goberno houbo un parón importante, un retroceso que espero se solvente. Hai catro anos xubilouse como docente no instituto Rosais. Aínda se sinte profesor?
Teño unhas lembranzas magníficas. Aínda que se me coñece como escritor, a miña principal vocación é a docencia. As aulas son estimulantes e os rapaces fante sentir vivo. O peor, as interminables correccións.

Ana Baena

A aforística cinematográfica de «Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz. No blog de Xosé Manuel Eyré

14 Decembro 2011

Cine,Infantil

O crítico Xosé Manuel Eyré publica no seu blog, Ferradura en tránsito, a aforística cinematográfica da novela Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

 

Velaquí a aforística cinematográfica na novela de Agustín Fernández Paz. E procedencia.

Un consello, antes. Estes textos foron extirpados doutros máis longos, adquirindo novo contexto. Pois ben, deixen que estes textos revivan na súa vida, procúrenlles o novo contexto da súa vida.

Vai:

«Se a cabeza che di unha cousa, e  a túa vida che di outra, a cabeza sempre perde». De  Caio Longo (31)

……………………………..

«O home que non vive coa súa familia non pode ser un home». De O Padriño ( 31)

……………………………………

«Hai cousas que o pobo non pode enmendar, aquelas que nos feren moi dentro e deixan cicatriz» O señor dos aneis

………………………………………….

«A verdade é ás veces tan amarga que parece fel». Coa morte nos talóns

……………………………………………………..

Só ao soñar temos liberdade, sempre foi así, e sempre será así. O Club dos poetas mortos.

……………………………………………………………

Ás veces o mundo dos vivos mestúrase co dos fantasmas. Os outros

……………………………………………………………………..

O odio é un lastre; a vida é curta demais para estar sempre cabreado. American History X

………………………………………………………………………………

«Se non tivese tanto carto, podería ter sido un bo home». Cidadán Kane

………………………………………………………………………………………..

«Nunca coñeces realmente unha persoa ata que non levaches os seus zapatos e  camiñaches con eles.»  Matar un reiseñor.

………………………………………………………………………………………………….

Hai momnentos en que un home ten que loitar, e hai momentos en que debe aceptar que perdeu o seu destino, que o barco partíu, que só un iluso seguiría a insistir.» Big Fish

…………………………………………………………………………………..

«É curiosa a vida. Cando es neno o tempo non acaba de pasar. E logo, sen te decatares, tes cincuenta anos e da infancia o único que che queda colle nunha caixa enferruxada». Amélie

……………………………………………………………………….

«O amor: un ano de lume e paixón e trinta de cinsas». O  Gatopardo

………………………………………………………

» O amor non obedece ás nosas esperanzas. O seu misterio é puro e absoluto». De As pontes de Madison

………………………………………….

«Prefiro ulir  unha vez o seu cabelo, un bico dos seus beizos, un aloumiño da súa man, que toda unha eternidade sen ela» City of Angels

…………………

«Que pacífica sería a vida sen amor. Que segura. Que tranquila. E que insulsa.» O nome da rosa

…………………………

«Entrades cada noite nun estado de coma e soñades; mais de que vos serven os soños se nunca se realizan?» Terminator

…………………………………..

«Un home invisible pode gobernar o mundo! Coñecerei todos os segredos! Roubarei e matarei.» O home invisible.

…………………………………………

«É incrible o que un home pode chegar a facer  cando non ten que se mirar nunca máis no espello» O home sen sombra

………………………………………………….

«A vida dun home non vale nada se non vive de acordo coa súa conciencia» A gran proba

……………………………………………………….

«Os vellos soños eran bos soños. Non se cumpriron, mais alégrame saber que algún día os tiven» As pontes de Madison

……………………………………………………………..

«Non esquezan que, a pesar de todo o que lles digan,  as palabras e as ideas poden cambiar o mundo». O club dos poetas mortos

……………………………………………………………………..

«O pasado é algo que podemos lembrar pero non tocar, e todo o que se lembra é borroso e vago» Desexando amar.

……………………………………………………………………………….

«Todas as lembranzas son sucos de bágoas»  De 2046

………………………………………………………………………………………………

«Ata a persoa máis insignificante pode cambiar o curso do futuro» O señor dos aneis

………………………………………………………………………………..

«Nunca poderán acabar con nós nin esmagarnos. Sempre sairemos adiante porque nosoutros somos o pobo» As uvas da ira

……………………………………………………………..

«-Todo o mundo adora as súas ilusións

 -Que as adoran? Necesítanas igual que necesitan o aire!». De Sombras e néboa

Anotación de Xosé Manuel Eyré sobre «Fantasmas de luz», de Agustín Fernández Paz

12 Decembro 2011

Críticas,Infantil

O crítico Xosé Manuel Eyré publica no seu blog, Ferradura en tránsito, unha anotación sobre Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz.

 

Fantasmas de luz, Miguelanxo Prado e a vida como exemplo

Comecei a lelo nun intre ponte entre dous compromisos, ese tempo morto que ás veces che se presenta sen que teñas nada planificado. E xa non dou parado, xa case o teño mediado. A nova novela de don Agustín Fernández Paz chega tamén ilustrada polos deseños de don Miguelanxo Prado. Velaí dous primeiros espadas, un contando historias con palabras e outro con liñas e cores, xuntos. E o cinema, de fondo. Difícil de resistir. Vénme a cabeza aqueles Narradores de cine. Tamén os Cinepoemas de Claudio Rodríguez Fer. Esta é outra homenaxe ao cinema, non son poucas as que na literatura galega se lle teñen dado. Nin inmerecidas senón lóxicas, que a fascinación a que induce é moita. En definitiva, a fascinación polas historias é común ao cinema, á literatura e á banda deseñada. As súas historias indúcennos unha fascinación, embébennos de tal xeito, que non resulta doado desapegarnos delas.

Agustín Fernández Paz, o Gran Comentador, desde O único que queda é o amor en proceso de achegamento ao lector adulto, a súa narrativa resulta tan próxima porque posúe a habilidade de que os naradores de convirten en comentadores, perdendo esa frialdade incial e prendendo ao lector polos colares da confidencia.

Miguel Anxo Prado, as súas historias en banda deseñada casan moi ben coas historias de Agustín. Moi ben. Porque, neste caso en particular mais tamén se pode xeralizar, os deseños de Miguelanxo teñen o poder de lembrarnos que se está a falar da vida real, que é o que interesa, a vida real e os problemas dos seus habitantes, eses conflitos que fan de calquera peón un heroe, non porque os resolva senón máis ben porque malia a problemática consegue seguir adiante.Á vez que presta moito coidado en lembrarnos que o que vemos/lemos non é a realidade, senón unha fantasía sobre o real.

A vida como exemplo.

As historias como reivindicación de que o ser humano garda un tesouro dentro, un misterioso tesouro.

E o lector de histroias para certificalo, descubrilo, descubrir aquilo non que non repararía de non ser porque llo contan.

Xosé Manuel Eyré

«Fantasmas de luz», de Agustín Fernández, novidade do mes de novembro

25 Novembro 2011

Infantil,Novidades

Fantasmas de luz, de Agustín Fernández Paz é unha das novidades do mes de novembro.

Desde hai trinta e cinco anos, Damián traballa como operador de cabina no mellor cine da cidade. Cando recibe a noticia de que a sala vai desaparecer e que todos os empregados serán despedidos, a súa vida experimenta un cambio extraordinario que tamén afecta a Marga, a súa dona. Dun xeito progresivo, os seus corpos comezan a se volver transparentes, invisibles aos ollos das persoas que viven ao seu redor. Empregando recursos da novela fantástica e combinando o suspense cunha delicada melancolía, Fantasmas de luz fálanos dun dos grandes dramas contemporáneos: o da exclusión e a invisibilidade a que se ve sometida unha parte da sociedade. Fantasmas de luz tamén quere ser unha homenaxe ao cine, tanto ás vellas salas que foron esmorecendo como ás grandes películas que, sen ser a vida mesma, «axudan a entendela e enchen de esperanza o corazón».

Agustín Fernández Paz será homenaxeado no Salón do Libro de Pontevedra

11 Febreiro 2010

Autores,Entrevistas,Exposicións,Homenaxes,Infantil,Noticias,Xerais_nos_medios

O vindeiro 13 de marzo, o Salón do Libro de Pontevedra renderá homenaxe a Agustín Fernández Paz. Durante todo o Salón está instalada unha exposición que percorre a traxectoria autoral de Agustín durante dúas décadas e recrea o ambiente dalgunha das súa sobras máis significativas. No acto de homenaxe intervirán o escritor Xabier P.DoCampo e os músicos Mini e Mero.

A raíz desta homenaxe, Jaureguízar entrevista a Fernández Paz nas páxinas de El Progreso e adianta a próxima publicación por Xerais da súa vindeira novela, Fantasmas de luz. Segundo Agustín a novela estará protagonizada por un acomodador cincuentón dun gran cine que pecha, quedando no paro. O autor explica que cando hai situacións complicadas, o protagonista «recorre a frases de películas que o impresionaron; reacciona sempre con ollos dunha persoa que está metida no cine, onde leva traballando dende os anos 60». El personaxe ve pasar a vida por unha pantalla, como tantas veces fixo Fernández Paz.