Xosé Luís Méndez Ferrín, presidente da Real Academia Galega, presentou onte no IES Otero Pedrayo de Ourense O grito do Ipiranga, a terceira novela de Luís García Mañá protagonizado por Nemesio Castro. Desta presentación fixeron noticia varios medios ourensáns:
Faro de Vigo: «Luís García Mañá presenta “O grito do Ipiranga”, independencia o muerte
El presidente de la Real Academia Galega, Xosé Luís Méndez Ferrín, actuó ayer como presentador del libro O grito do Ipiranga, título que hace referencia al grito de “¡Independencia o muerte!” que pronunció el primer emperador de Brasil, Don Pedro I, cuando el país se independizó de Portugal. El autor de la obra, publicada por Edicións Xerais, es el comisario jefe de Galicia y escritor ourensano Luís García Mañá.
O grito do Ipiranga constituye la última entrega de una trilogía de novelas en las que figura como protagonista Nemesio Castro, una especie de investigador decimonónico, de tiempos de Isabel II, que ejercía como colaborador del Ministerio de Asuntos Exteriores.
O grito do Ipiranga narra la historia de un grupo de emigrantes gallegos que residen en Brasil, y visitan Malta y Portugal, en el momento que tocaba fin la esclavitud, cuestión que generaba tensiones en algunas capas de la sociedad americana. Paralelamente, la obra desvela que la explotación extensiva que se hacía en las fincas cafeteras creaba problemas de tipo medioambiental. Eso propició que el segundo emperador de Brasil, Don Pedro II, tuviera que proceder a la repoblación de las regiones más castigadas.
El autor realizó una reflexión en torno a la obra, para resaltar que en el siglo XXI “hay otro tipo de esclavitud”, de mujeres brasileñas y de otros países emergentes que vienen a Galicia buscando trabajo y mejor calidad de vida y acaban en la prostitución porque, más que necesidad de comer, “tienen hambre de una vida mejor o de comprarse unos zapatos de tacón que no podrían permitirse en su país”.
O grito do Ipiranga es una novela que combina el género policíaco con el histórico. Los protagonistas, el emigrante acomodado Nemesio Castro y el cura Clemente da Silva investigan una serie de muertes, por lo que la obra mantiene la intriga, a lo largo de sus 140 páginas, pero también ofrece mucha documentación sobre Brasil.
La Voz de Galicia: «Luís Manuel García Mañá afonda na emigración galega en Brasil na súa última novela»
«Máis que unha obra policiaca é unha novela de aventuras», explicou Fran Alonso sobre O grito de Ipiranga a última novela da triloxía do aventureiro Nemesio Castro, «un home común, pero moi intelixente, valente e intuitivo» que naceu da capacidade literaria de Luís Manuel García Mañá hai mais de dez años.
O Xefe Superior de Policía de Galicia regresou onte a Ourense, nun acto mais emotivo que literario, para presentar a que é a última entrega dunha triloxía baseada nas aventuras dun home do século XIX. O grito do Ipiranga transcorre nun Brasil onde aínda hai escravitude pero no que os aires renovadores empezan a facerse presentes. É precisamente a ambientación histórica a que confire á novela unha base sólida.
Ao estar ambientada no século XIX houbo unha intensa labor de procura e investigación histórica. Pódese ver o dominio que ten o autor sobre a historia de Brasil, una historia que está ao servizo da ficción», explicou Fran Alonso. Precisamente o autor fala ao longo da novela da emigración galega en Brasil, de moitos que non regresaron. Ao protagonista desta novela acompáñalle, nesta ocasión, outro galego, o cura Clemente da Silva.
Ao marxe da parte literaria do acto de onte no Paraninfo Otero Pedrayo, cabe destacar o encontro de Luís Manuel García Mañá con moitos amigos. Personalidades do mundo da cultura, da política, da economía, familiares, amigos e curiosos déronse cita para saudar ao autor e para, sobre todo, acompañalo na presentación. Incluso, una das anécdotas da xornadas xurdiu momentos antes de iniciar a conferencia, cando o director do IES Otero Pedrayo entregou a García Mañá o seu exame de ingreso no colexio.
La Voz de Galicia, entrevista a Luís García Mañá: «Este lugar e este momento son especialmente emotivos»
Notábase que Luís Manuel García Mañá estaba onte como na súa casa. Os abrazos e os saúdos agarimosos, máis que protocolarios, dos presentes daban conta dun acto con un profundo sentimento.
–A presentación de hoxe ten una valor engadido.
–Para min estar aquí ten un valor emocional. Hai moitos referentes incluso do meu bisavó materno, Domingo Antonio ao que vai dedicado o libro, foi un emigrante ao Brasil, un daqueles que foi e non retornou. Pero hai outros espazos de emoción nos que me atopo que é que estudei aquí e curiosamente o director acaba de traerme o exame de ingreso que está perfecto todo menos unha falta de ortografía. Nesta sala, no paraninfo, escoitei a Otero Pedrayo sendo neno, lémbrome de Vicente Risco e logo de profesores como Ogando ou Souto Vila. Nese campo xoguei e manqueime e metéronme máis de catro goles. Esta é unha maneira de encontrarme con espazos sentimentais. Esto ten máis que ver co valor sentimental que co literario.
–Era importante que se presentara aquí.
–Eu escollín este sitio, aínda que me deron outros con moito valor emocional, pero nunca estivera aquí presentado un libro meu. É un lugar onde pasei os meus primeiros anos de estudante serio, esas cousas son un plus engadido de orde sentimental que ten moito que ver coa miña ourensanía e que agora conecta con certos aspectos galeguistas aínda que aquí non sempre se falou en galego.
–¿Que supón para vostede o tempo no que escribe?
–É o meu momento de lecer. Traballo moitas horas e teño unha válvula de escape que outros ten co fútbol ou coa música. Leo libros de historia e dereito e saco apuntes. Cando chega as vacacións, escribo.
–Atopou unha maneira de facer literatura.
–Este é o último dunha triloxía. Digo o último pero non o derradeiro. En todas hai un factor común que é o contido histórico.
–¿Que ten a súa profesión no que escribe?
-Creo que o ensaio e a pescuda histórica ten unha empatía enorme coa miña profesión. Na miña profesión hai que ir xuntando pezas para chegar a un fin, sabelas xuntar e ter a intuición e saber onde poder atopalas. E iso dáse tamén no ensaio.